تزریق اسپرم به داخل تخمک (ICSI)

باروری فرآیندی پیچیده است و برای ایجاد یک بارداری موفق، مراحل متعددی باید به‌درستی انجام شوند. یکی از مهم‌ترین این مراحل، لقاح تخمک و اسپرم است. گاهی با وجود وجود تخمک و اسپرم، لقاح به‌طور طبیعی یا حتی در روش IVF به‌خوبی انجام نمی‌شود. در چنین شرایطی، ICSI (Intracytoplasmic Sperm Injection) یا تزریق اسپرم به داخل تخمک می‌تواند شانس تشکیل جنین را افزایش دهد.

در این روش، جنین‌شناس با استفاده از تجهیزات بسیار دقیق آزمایشگاهی، یک اسپرم مناسب را انتخاب کرده و آن را مستقیماً به داخل تخمک بالغ تزریق می‌کند. ICSI یکی از مهم‌ترین دستاوردهای درمان ناباروری است و امروزه در بسیاری از شرایط پزشکی، علاوه بر ناباروری مردان، به افزایش احتمال لقاح کمک می‌کند.

در مرکز درمان ناباروری تابان، تصمیم برای انجام ICSI بر اساس شرایط اختصاصی هر زوج، کیفیت تخمک و اسپرم و نظر تیم درمان اتخاذ می‌شود تا مناسب‌ترین روش برای هر بیمار انتخاب گردد.

ICSI چگونه به درمان ناباروری کمک می‌کند؟

در روش IVF معمولی، تخمک و اسپرم در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند تا لقاح به‌صورت طبیعی در محیط آزمایشگاه انجام شود. اما در ICSI، این مرحله با دقت بیشتری انجام می‌شود؛ به این صورت که یک اسپرم انتخاب‌شده مستقیماً داخل تخمک تزریق می‌شود.

پس از انجام تزریق، تخمک‌ها در شرایط استاندارد آزمایشگاهی نگهداری می‌شوند و طی ساعات و روزهای بعد، تشکیل جنین و روند رشد آن توسط جنین‌شناسان ارزیابی می‌شود. در صورت تشکیل جنین مناسب، انتقال جنین یا انجماد آن مطابق برنامه درمان انجام خواهد شد.

چه زمانی ICSI می‌تواند انتخاب مناسبی باشد؟

ICSI برای همه زوج‌هایی که تحت درمان IVF قرار می‌گیرند ضروری نیست. پزشک با توجه به علت ناباروری، نتایج آزمایش‌ها و سابقه درمان، تصمیم می‌گیرد که آیا استفاده از این روش می‌تواند شانس لقاح را افزایش دهد یا خیر.

ناباروری مردان

کاهش تعداد اسپرم، کاهش حرکت، اختلال در شکل اسپرم یا کیفیت پایین آن از مهم‌ترین دلایل استفاده از ICSI است. در این شرایط، انتخاب یک اسپرم مناسب و تزریق مستقیم آن به تخمک می‌تواند احتمال لقاح را افزایش دهد.

لقاح ناموفق یا ضعیف در سیکل قبلی IVF

گاهی با وجود کیفیت مناسب تخمک و اسپرم، لقاح در IVF به تعداد کافی انجام نمی‌شود یا اصلاً اتفاق نمی‌افتد. در این شرایط، پزشک ممکن است در سیکل بعدی استفاده از ICSI را پیشنهاد کند.

استفاده از اسپرم استخراج‌شده

در مردانی که اسپرم از طریق روش‌هایی مانند TESE یا سایر روش‌های استخراج اسپرم به دست می‌آید، معمولاً ICSI بهترین روش برای انجام لقاح است.

استفاده از تخمک منجمد

در بسیاری از موارد، پس از ذوب تخمک‌های منجمد، لقاح با روش ICSI انجام می‌شود تا احتمال تشکیل جنین افزایش یابد.

برخی شرایط خاص درمان

در بعضی برنامه‌های درمانی، مانند زمانی که تعداد تخمک‌های بالغ محدود است یا پزشک احتمال می‌دهد لقاح با روش معمول شانس کمتری داشته باشد، ممکن است ICSI به‌عنوان روش مناسب‌تر انتخاب شود.

ICSI چگونه انجام می‌شود؟

در ابتدا، تخمک‌های بالغ پس از جمع‌آوری در آزمایشگاه آماده می‌شوند. هم‌زمان، نمونه اسپرم نیز بررسی و بهترین اسپرم‌ها از نظر حرکت و کیفیت انتخاب می‌شوند.

سپس جنین‌شناس با استفاده از دستگاه‌های میکرومانیپولیشن، تخمک را در موقعیت ثابت قرار داده و یک اسپرم را با سوزنی بسیار ظریف به داخل آن تزریق می‌کند. این مرحله با دقت بسیار بالا انجام می‌شود تا کمترین آسیب ممکن به تخمک وارد شود.

پس از تزریق، تخمک‌ها در انکوباتورهای تخصصی نگهداری می‌شوند و تشکیل جنین در روزهای بعد به‌طور مستمر بررسی خواهد شد.

دقت جنین‌شناس چه نقشی در ICSI دارد؟

ICSI یکی از حساس‌ترین مراحل درمان ناباروری است و موفقیت آن تنها به تجهیزات وابسته نیست. انتخاب اسپرم مناسب، تشخیص تخمک بالغ، انجام صحیح تزریق و ارزیابی روند لقاح، همگی به تجربه و مهارت تیم جنین‌شناسی بستگی دارند.

در تابان، تمامی مراحل ICSI با استفاده از تجهیزات تخصصی و توسط تیم جنین‌شناسی انجام می‌شود تا هر تخمک با دقت و توجه کامل بررسی و برای لقاح آماده شود.

آیا بیماری‌های زمینه‌ای یا داروهای مصرفی اهمیت دارند؟

بله. ابتلا به بیماری‌هایی مانند دیابت، فشار خون، اختلالات تیروئید، بیماری‌های خودایمنی، بیماری‌های کلیوی یا سابقه درمان سرطان، همیشه مانع انجام ICSI نیست؛ اما ممکن است بر برنامه درمان یا انتخاب داروها تأثیر بگذارد.

همچنین لازم است پزشک از تمام داروهای مصرفی، مکمل‌ها و داروهای گیاهی هر دو زوج مطلع باشد. قطع یا تغییر داروها باید تنها با نظر پزشک انجام شود.

آیا ICSI موفقیت درمان را تضمین می‌کند؟

خیر. ICSI احتمال لقاح را افزایش می‌دهد، اما تضمین‌کننده بارداری نیست. کیفیت تخمک، سلامت اسپرم، کیفیت جنین، شرایط رحم، سن خانم و علت ناباروری همگی بر نتیجه نهایی درمان تأثیر دارند.

به همین دلیل، انتخاب این روش تنها زمانی انجام می‌شود که تیم درمان تشخیص دهد می‌تواند برای آن زوج سودمند باشد.

دانستنی‌های مهم

ICSI فقط برای ناباروری مردان نیست.

اگرچه این روش ابتدا برای درمان ناباروری مردان توسعه یافت، اما امروزه در بسیاری از شرایط دیگر نیز برای افزایش احتمال لقاح استفاده می‌شود.

تزریق اسپرم به داخل تخمک به معنای انتخاب جنسیت نیست.

در ICSI تنها لقاح انجام می‌شود و این روش به‌تنهایی نقشی در تعیین جنسیت جنین ندارد. در صورت نیاز به بررسی جنسیت یا بیماری‌های ژنتیکی، روش‌های دیگری مانند بررسی ژنتیکی جنین (PGT) انجام می‌شود.

ICSI احتمال دوقلویی را افزایش نمی‌دهد.

تعداد جنین‌های منتقل‌شده به رحم عامل اصلی بارداری چندقلویی است، نه روش لقاح.